Strona główna

Nepenthes alata


Charakterystyka

  • Opisany: 1837 r. - Francisco Manuel Blanco {Blanco}
  • Pochodzenie nazwy: z łaciny ala (skrzydło), odniesienie do wyraźnych skrzydełek na dolnych dzbankach.
  • Typ: dzbanecznik nizinny lub wysokogórski
  • Występowanie: Filipiny (LFR 104); 0-2400 m n.p.m. (głównie poniżej 1400 m n.p.m.)
  • Środowisko: na małej wysokości: lasy wrzoścowe, resztki wyciętych lasów dipterokarpusowych, wśród zniszczonej lub odradzającej się wtórnej roślinności, wzdłuż brzegów rzek i strumieni, odsłonięte zbocza i osuwiska, pobocza dróg; na dużej wysokości: wyżynne lasy sosnowe, górskie trawiaste łąki, dolne i górne piętro lasów górskich, zbocza gór, zarośla na górskich grzbietach i szczytach; toleruje miejsca zacienione, lecz preferuje mocne, bezpośrednie słońce; rośnie głównie w poszyciu, na wyspie Mindanao także jako epifit w nizinnych lasach dipterokarpusowych.
  • Naturalne krzyżówki z: N. burkei, N. merrilliana (= N. × merrilliata), N. mirabilis (= N. × mirabilata), N. mindanaoensis, N. truncata (= N. × truncalata), N. ventricosa (= N. × ventrata).
  • Pokrój rośliny: pnący lub płożący; łodyga osiąga do 12 m długości. Blaszka liścia dł. do 33 cm, szer. do 7 cm, równowąska, lancetowata lub lancetowato-łopatkowata, u młodych roślin często łopatkowata; wierzchołek ostry lub tępy, sporadycznie nieco tarczowaty; nasada zwężająca się stopniowo, tworząca oskrzydlony ogonek dł. do 6 cm (u młodych roślin może nie występować), półobejmująca łodygę, czasem nieco zbiegająca; wąsy 1-1,5 raza dłuższe niż liście, mogą odchodzić od spodu liści w odległości do 4 milimetrów od ich wierzchołka.
  • Opis dzbanków: Dzbanki dolne dł. do 18 cm, szer. do 4,5 cm, w dolnej 1/3 części jajowate, w różnym stopniu rozdęte, wyżej zwężają się, czasem tworząc lekko zaznaczone "biodro", w górnej części cylindryczne lub nieco lejkowate; skrzydełka szer. do 12 mm z włoskami dł. do 10 mm, zwykle biegną przez całą długość dzbanka, czasem są częściowo lub całkowicie zredukowane do dwóch żyłek; otwór dzbanka ukośny, z tyłu zwężony i wzniesiony; warga szer. do 5 mm (sporadycznie do 11 mm), spłaszczona lub nieco walcowata, zwykle o stałej szerokości, na przodzie czasem nieco węższa, żeberka wys. do 0,5 mm, czasem ledwo zauważalne; wieczko dł. do 5 cm, szer. do 4,5 cm, eliptyczne lub okrągławe, na spodniej stronie często występuje trójkątny wyrostek dł. do 10 mm, czasem może być zredukowany lub nie występować w ogóle; ostroga dł. do 12 mm, zwykle nierozgałęziona. Dzbanki górne dł. do 23 cm, szer. do 5 cm, w dolnej 1/4 części jajowate, w różnym stopniu rozdęte, czasem niemal kuliste, wyżej zwężają się, czasem tworząc lekko zaznaczone "biodro", w górnej części cylindryczne lub nieco lejkowate; skrzydełka zredukowane do dwóch żyłek, czasem ledwo zauważalnych; pozostałe elementy jak u dzbanków dolnych.
  • Ubarwienie: Dzbanki dolne zwykle żółtawo-zielone, czasem pomarańczowe, różowe, czerwone lub purpurowe, rzadziej w blade, ciemniejsze, czerwone lub purpurowe cętki; wewnątrz kremowe, jasnożółto-zielone lub jasnoczerwone, często w blade, czerwone lub purpurowe plamki; warga jasnożółta, zielona, pomarańczowa, czerwona do purpurowej, często w czerwone, purpurowe lub czarne prążki; wieczko ubarwione jak dzbanek, spód może być nakrapiany na czerwono lub purpurowo albo czerwonawy. Dzbanki górne ubarwione podobnie do dolnych, czasem w całości żółto-zielone, nakrapiane jedynie wewnątrz. Liście jaskrawo zielone; łodyga i wąsy żółte, zielone, rzadziej jasnoczerwone lub purpurowe. Liście i łodyga zwykle gładkie, u niektórych populacji dzbanki mogą być pokryte białymi lub rudymi włoskami dł. do 0,7 mm.

Uprawa

  • Wilgotność powietrza: minimum 50%, ale zalecana wyższa.
  • Światło: rozproszone do pełnego słońca.
  • Temperatura: dzień 24-27°C (max. 32°C), noc 15-20°C (min. 6°C). Forma wysokogórska wymaga do wytwarzania dzbanków nocnego spadku temperatury o min. 5°C.
  • Podłoże: mech torfowiec lub mieszanka dla dzbaneczników.
  • Podlewanie: podłoże stale wilgotne lub mokre. Gatunek może także tolerować nieco suchsze podłoże niż większość dzbaneczników.
  • Uwagi: Łatwy w uprawie. Obie formy powinny rosnąć dobrze w warunkach pośrednich. Toleruje nieco niższą wilgotność i może rosnąć poza terrarium.

Inne

  • W naturze występuje bardzo dużo odmian N. alata, różniących się wyglądem i kolorystyką w zależności od regionu występowania i wysokości nad poziomem morza. Większość odmian jest jednak tolerancyjna na szeroki zakres warunków uprawie.
  • W powszechnym handlu pod nazwą "Nepenthes alata" jest sprzedawana krzyżówka N. ventricosa × N. alata (N. × ventrata).
  • Zdjęcia Nepenthes alata na CPPhotoFinder.com

Popularne kultywary i odmiany N. alata

  • Nepenthes 'Boschiana Mimic' {Hort.Weiner}
  • Nepenthes 'Highland' {D'Amato}
  • Nepenthes 'Kosobe' {Hort. ex Mellichamp}
  • Nepenthes 'Luzon' {Hort.Weiner ex Lauffenburger}
  • N. alata f. variegata {Hort. ex P.Mann} - liście dwukolorowe, w jasno- i ciemnozielone wzory
  • N. alata var. biflora {Macfarl.} - na każdej szypułce występują po dwa kwiaty
  • N. alata var. ecristata {Macfarl.} - odmiana pozbawiona gruczołowego wyrostka pod wieczkiem

Nepenthes alata
Nepenthes alata

Źródła:
  • Źródła podstawowe: wykaz
 
     MAPA STRONY      PRAWA AUTORSKIE     

Copyright © Centrum Botaniki Alternatywnej (roslinyowadozerne.eu). Wszelkie prawa zastrzeżone. All rights reserved.
Kopiowanie, publikacja lub rozpowszechnianie bez zgody autora zabronione. Copying, publishing or distributing without permission is prohibited.
Wordpress Theme Design by Patricia MullerTheme Ported to CPG by Billy G Bullock